देवशयनी एकादशी

एका व्रतकथेत राजा मांधाताच्या राज्यात दुष्काळ पडल्याचे सांगितले आहे. एक ऋषी राजाला देवशयनी एकादशीचे व्रत पाळण्याचा सल्ला देतात आणि कथेनुसार या व्रतामुळे राज्यात पुन्हा समृद्धी येते. याशिवाय चातुर्मास परंपरेनुसार हा दिवस शेषनागावर विष्णूच्या योगनिद्रेचा आरंभ दर्शवतो. हे या व्रताशी संबंधित असले तरी दोन स्वतंत्र प्रवाह आहेत.

• भाविक विष्णूची पूजा करतात आणि चातुर्मासाचा प्रारंभ करतात. महाराष्ट्रात आषाढी एकादशी विशेषतः पंढरपूरच्या विठोबाची वारी आणि भक्तीशी जोडलेली आहे.